Zasady bezpieczeństwa przy pomiarach elektrycznych to zestaw działań, które ograniczają ryzyko porażenia oraz pozwalają potwierdzić skuteczność ochrony przeciwporażeniowej. Rdzeniem tych zasad są: praca według przepisów BHP, dobór właściwego osprzętu pomiarowego oraz wykonywanie badań ochronnych i dokumentowanie wyników.

Jakie wymagania BHP dotyczą badań i pomiarów elektrycznych?

Przy pracach kontrolno‑pomiarowych omawia się źródła prawa, ustawy, rozporządzenia oraz Polskie Normy dotyczące pomiarów odbiorczych i okresowych w instalacjach niskiego napięcia. W praktyce pojawiają się także wymagania rozporządzeń dotyczących ogólnych przepisów BHP oraz minimalnych wymagań BHP przy użytkowaniu maszyn. Do prac w programach szkoleniowych dopuszcza się osoby z uprawnieniami grupy G1 w zakresie eksploatacji urządzeń i instalacji elektrycznych.

Co oznacza „bezpieczeństwo pracy przy urządzeniach elektrycznych” w kontekście pomiarów?

Bezpieczeństwo pomiarów elektrycznych obejmuje:

• przygotowanie prac zgodnie z wymaganiami BHP dla prób i pomiarów,
• użycie przyrządów o znanych właściwościach pomiarowych,
• sprawdzenie miernika (zakres, błąd, legalizacja i wzorcowanie),
• dobór osprzętu do pomiarów i poprawną konfigurację toru pomiarowego.

Jakie pomiary związane z ochroną przed porażeniem wykonuje się w praktyce?

W badaniach bezpieczeństwa sprzętu i instalacji wykonuje się pomiary, które bezpośrednio odnoszą się do ochrony przeciwporażeniowej:

• rezystancji przewodów ochronnych,
• rezystancji izolacji,
• prądów upływu: Isub, Ipe, prądu upływu różnicowego oraz prądu upływu dotykowego IT,
• oględziny (test wizualny) sprawdzanego sprzętu.

Zakres badań obejmuje sprzęt klasy I, II i III oraz przykładowe urządzenia, przewody i elektronarzędzia.

Zapisz się na szkolenie pomiarów elektrycznych

Jak działa i jak weryfikuje się wyłącznik różnicowoprądowy?

Wyłącznik różnicowoprądowy (RCD) rozłącza obwód, gdy prąd wypływający nie jest równy prądowi wpływającemu. Służy do ochrony ludzi przed porażeniem przy dotyku pośrednim i bezpośrednim oraz ogranicza skutki uszkodzeń, w tym ryzyko pożaru.
W praktyce testuje się różne rodzaje RCD: bezzwłoczne, krótkozwłoczne i selektywne oraz typy AC, A i B. Pomiary obejmują prąd zadziałania, czas zadziałania (w zależności od prądu różnicowego), rezystancję przewodu ochronnego i napięcie dotykowe.

Jakie wytyczne obowiązują przy pomiarach parametrów zasilania?

Pomiary parametrów zasilania obejmują pomiar i rejestrację napięć, prądów oraz mocy: czynnej, biernej i pozornej. Rejestruje się także kąt przesunięcia fazowego oraz wyższe harmoniczne. Na tej podstawie prowadzi się analizę poboru mocy i wyznacza szczytowe moce, a dobór kompensacji mocy biernej opiera się na szczytowej mocy biernej (dobór kondensatorów, dławików lub kompensatora elektronicznego).

Jak dokumentować wyniki, aby zachować spójność i bezpieczeństwo?

Dokumentacja jest elementem BHP pomiarowca, bo umożliwia powtarzalność i kontrolę. W praktyce stosuje się etykietowanie oraz tworzenie i drukowanie raportów z badań w oprogramowaniu do analizy i raportowania wyników.

Szybka lista kontrolna BHP przy pracach elektrycznych

1. Sprawdź podstawę prawną i wymagania BHP dla prób i pomiarów.
2. Zweryfikuj miernik: błąd, zakres, legalizację/wzorcowanie.
3. Dobierz osprzęt i skonfiguruj tor pomiarowy.
4. Wykonaj oględziny oraz pomiary ochronne (PE, izolacja, prądy upływu, RCD).
5. Zapisz i zarchiwizuj wyniki w raporcie.

Zapisz się na szkolenie pomiarów elektrycznych